Barnalįniš - léleg rįšstöfun

Žetta fręga svokallaš „barnalįn" sem tekiš var ķ tveimur įföngum ķ Bretlandi £15 milljónir įriš 1981 og £15 milljónir įriš 1983 samtals aš upphęš £30 milljónir og var kślulįn. Žaš var óverštryggt sem bar 14,5% vexti og var óuppsegjanlegt ž.e. ekki hęgt aš greiša lįniš upp fyrir gjalddaga sem er 31. janśar 2016. Fjįrmįlarįšherra var žį Ragnar Arnalds. Meš kślulįni eru ašeins greiddir vextir į hverju įri og lįniš sjįlft er sķšan greitt ķ lokinn.

Ef viš skošum lįniš sjįlft žaš hefur mjög hįa vexti eša 14,5% sem dęmi aš Lehman brothers voru meš frį 1925 til 1969 aš mešaltali 8,75% ķ vexti.

Lįniš var til 35 įra og hvort lįn fyrir sig voru greišslur aš upphęš £2.175.000 eša samtals £4.350.000 ķ heild hefur žvķ ķslenskir skattgreišendur greitt samtals £147.900.000 ķ vaxtagjöld af žessum £30.000.000 „barna"lįni. Įriš 1989 var ķslenska rķkiš bśiš aš greiša £30.450.000 ķ vexti eša meira en lįniš sem tekiš var upphaflega.

Ef viš mišum viš gengi £ ķ dag sem er 182 žį eru vaxtagjöldin ķ heild af £147.900.000 samtals 26,9 milljaršar ķsl. króna  og  lįn £30.000.000 er samtals 5,4 milljarša ķsl. króna. Žetta gerir samtals 32,4 milljaršar ķsl. króna. Žessi heildartala er rétt undir tölum sem Landspķtalinn fęr!

Nišurstaša. Helsta vandamįl žjóšarinnar er ekki myntin eša verštryggingin heldur žingmenn og Alžingi. Žeir viršast gera allt ķ pólitķskum tilgangi įn žess aš hugsa hver ķ raun er besta leišin sem er hęgt aš fara og fara žį leiš. Žessi leiš sem félagarnir Svavar Gestsson, Ragnar Arnalds og Gunnar Thoroddsen og ašrir sem sįtu ķ žeirri stjórn voru žvķ mjög dżrir fyrir žjóšina. Vonandi kemur slķk stjórn ekki aftur.

 


mbl.is Barnalįniš loks greitt eftir 35 įr
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Alveg hįrrétt, aš žaš er ekki hęgt aš kenna mįlskķfum og pappķrsmišum (ž.e. krónunni) um žessa slęmu įkvöršun.

Svona hefši Icesave oršiš lķka (eša verra) ef viš hefšum ekki komiš ķ veg fyrir rķkisįbyrgš į žeim samningum.

Gušmundur Įsgeirsson, 30.1.2016 kl. 12:20

2 Smįmynd: Ómar Gķslason

Alveg rétt hjį žér Gušmundur viš viljum alltaf kenna krónunni um vandamįliš žegar žingmenn og Alžingi eru sjįlft vandamįliš og sem betur fer nįšum žjóšin aš hafna Icesave.

Ómar Gķslason, 30.1.2016 kl. 12:29

3 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žaš erum ekki viš sem viljum kenna krónunni um allt sem aflaga fer, heldur žeir sem halda žeirri falskenningu fram sem rökum fyrir inngöngu ķ Evrópusambandiš og upptöku Evru.

Aš grafa undan fullveldi landsins meš falskenningum (svikum) eru landrįš samkvęmt skilgreiningu hugtaksins. Žetta er ekki įsökun, heldur einfaldlega verknašarlżsing athęfisins.

Gušmundur Įsgeirsson, 30.1.2016 kl. 12:36

4 Smįmynd: Stefįn Ž Ingólfsson

Aš sjįlfsögšu eru žetta grķšarlegir fjįrmunir. En hvaš höfum viš fengiš ķ stašinn? Hitaveituvęšing höfušborgarsvęšissins var grķšarlegt hagsmunamįl ķslendinga. Ef ekki hefši komiš til hennar vęrum viš ķ dag aš sjį olķubķla į hveju götuhorni aš dęla olķu ķ olķutanka viš hvert heimili og fyrirtęki sem sķšan brenndu henni meš grķšarlegri sótmengun svo viš sęjum varla Esjuna fyrir mekkinum ķ björtu vešri eins og er ķ dag. Svo ekki sé talaš um gjaldeyrissparnašinn. Auk žess tel ég aš öll uppbygging og byggingarfręmkvęmdir hefšu oršiš verulega mikiš minni ef žessar framkvęmdir hefšu ekki oršiš meš žeim afleišingum aš fólksfjölgun hefši oršiš mun minni.  

Stefįn Ž Ingólfsson, 30.1.2016 kl. 16:53

5 Smįmynd: Ómar Gķslason

Takk fyrir įlitiš Stefįn

Žessir fjįrmunir voru notašir t.d. vegna atvinnuleysi og żmislegt fleira. Hitaveita Reykjavķkur į sér um 100 įra sögu og sś saga er miklu eldri en žetta mįl og var mikiš framfara mįl žess tķma eins og žś bendir réttilega į og var žaš eitt af bestu framfara mįlum hér į landi meš t.d. sparnaš į gjaldeyrir og betra andrśmsloft. Ķ raun getum viš žakkaš žeim sem komu žvķ mįli įfram sérstaklega fyrir. 

Sama rķkisstjórn gerši ein af mestu mistök ķ lįntöku hér į landi. Rķkisstjórnin setti ķ lög aš allir lķfeyrissjóšir vęru meš 40% kaupskyldu af rįšstöfunarfé lķfeyrissjóša į skuldabréfum hjį rķkinu lög nr. 82/1977 og lög nr. 20/1979. lįnin voru til 15 įra, verštryggš og meš 3,5% vöxtum. Žetta tel ég vera fyrstu lįn sem rķkiš tekur sem er verštryggš. Žaš fór ķ żmsa sjóši eins og t.d. Byggingasjóš rķkisins og gert til aš auka framboš hśsnęšis. Žaš besta var aš hjį Byggingasjóši rķkisins žar var žaš lįnaš śt til 30 įra, verštryggš og meš 2,25% vexti. Žaš var lįnaš śt meš 1,25% lęgri vöxtum og į helmingi lengri tķma, žannig aš skattgreišendur žurfta aš greiša žennan mismun. Rįšstöfunarfé = innstreymi fjįr - śtstreymi vegna lķfeyris- og rekstrarkostnašar. Żmsar stofnar innan rķkisins vörušu viš žessu t.d. Hśsnęšisstofnun rķkisins vegna žeirra miklu mismunar į tķma ž.e. greiša lįniš eftir 15 įr en fį til baka į 30 įrum og eins hitt verštryggingin gęti margfaldaš lįniš žaš mikiš.

Ķ žessu tilfelli hefši veriš betra fyrir rķkisstjórn og Alžingi aš vinna meš lķfeyrissjóšum aš žessari lausn en ekki aš fį bolta sjįlfir ķ fangiš. Įriš 1980 samkvęmt Sešlabanka Ķslands var heildar rįšstöfunarfé lķfeyrissjóš 52,8 milljaršar hjį 96 lķfeyrissjóšum. Žannig žessi fyrsta lįntaka var upp į kr. 21,1 milljarš sķšan fór veršbólgan upp ķ 100%. Fengiš śr BS ritgerš minni viš Hįskólann į Akureyri „Ķslenskir lķfeyrissjóšir - fjįrfestingar, eignir og įvöxtun.

Ómar Gķslason, 30.1.2016 kl. 17:47

6 identicon

Burt séš frį hęgri eša vinstri vill ég velta žessu upp. Ķslenskir stjórnmįlamenn og gjöršir žeirra. Muna menn eftir žvķ žegar Jón Baldvinn vildi verša stór? žegar hann vildi endilega fara aš hjóla ķ Rśssa vegna eystrasaltslandana? Eša žegar hann henti Bandarķkskum embęttismanni ķ sundlaugina ķ sendirįšinu ķ fyllerżi? Eša žegar Davķš samžykti lįniš til Kaupžings haustiš 2008? Eša samninga v g og samfó varšandi icesave? (sem forsetin foršaši okkur reyndar frį) Eša žegar Dagur vildi hjóla ķ Israel? Fyrir hverja er žetta fólk aš vinna? Fyrir žessa žjóš hérna??

En eru reyndar allir sammįla um aš setja miljarša į miljarša ofan ķ flóttamenn. Gildir žaš jafnt į alla flokka. Er žaš žaš sem žessi žjóš žarf helst nśna td?

ólafur (IP-tala skrįš) 30.1.2016 kl. 23:20

7 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Ólafur. Skżtur žaš ekki einmitt skökku viš aš dęla milljöršum ķ flóttamenn į mešan fjölmargir ķslenskir rķkisborgarar og börn žeirra žurfa aš bśa viš heimilisleysi og naušsynjaskort?

Sjį nżśtkomna skżrslu Barnahjįlpar Sameinušu Žjóšanna um žann stóraukna fjölda ķslenskra barna sem bśa viš skort į lķfsnaušsynjum: Skortur medal barna | Unicef

Gušmundur Įsgeirsson, 31.1.2016 kl. 15:58

8 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Barnalįniš var tekiš į furšulegum tķmum ķ ķslenskri efnahagssögu.  Veršbólga var um 50% į įri 1981-1983 og fór yfir 100% um tķma įriš 1985.  Samanlögš veršbólga frį lįntöku ķ janśar 1981 til uppgreišsludags reynist vera yfir 4000%!

Viš śtreikning į greišslum lįnsins, žį veršur aš nota gengi hvers įrs, en ekki leggja allar vaxtagreišslur saman og reikna žęr śt į gengi dagsins ķ dag.  Spurningin er aš nśvirša vaxtagreišslurnar, sem mun gefa heldur įhugaverša nišurstöšu.

Mķnir śtreikningar benda til aš heildargreišslur (į veršlagi hvers įrs) hafi veriš 15-16 ma.kr. mešan upphaflega lįnsfjįrhęšin hafi veriš um 490 m.kr. Viš erum žvķ aš tala um rķflega 30-földun ķ 40-faldri veršbólgu og žaš sem meira er 80-földun vergrar žjóšarframleišslu.  Jį, lįniš var meš glępsamlega vexti, en ég er viss um aš ķ 50% veršbólgu, žį hafi 14,5% vextir ekki žótt hįir.  Gengisbreytingar pundsins bętast sķšan ofan į vextina, en hśn er rķflega 14-föld.

Žaš sem mér finnst verst viš žetta lįn eru ekki upphaflegu vextirnir, heldur aš žeir hafi veriš fastir til 35 įra og aš lįniš hafi ekki veriš uppgreišanlegt.  Aš greiša 14,5% vexti ķ 50% veršbólgu, žó svo aš gengisbreytingar kęmu til višbótar, voru kostakjör.  Aš greiša hins vegar 14,5% vexti ķ 4% veršbólgu į 10. įratugnum meš gengisbreytingum, var hins vegar mjög blóšugt.

Marinó G. Njįlsson, 31.1.2016 kl. 16:44

9 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Verš ašeins aš leišrétta mig.  Vaxtagreišslur voru um 18 ma.kr. og žvķ eru heildargreišslur rķflega 23 ma.kr.  Žaš žżšir um 47-föld lįnsupphęšin.

Marinó G. Njįlsson, 31.1.2016 kl. 17:04

10 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žess mį geta aš samkvęmt tillögum stjórnlagarįšs gętu kjósendur EKKI stoppaš kolgeggjaša lįntöku sem žessa meš undirskriftasöfnun og kröfu um žjóšaratkvęšagreišslu.

Žaš er vegna žess aš viškomandi įkvęši ķ tillögunum beinlķnis undanskilur fjįrlög, žjóšréttarsamninga, og ķ raun flest žaš sem raunverulegu mįli skiptir.

Gušmundur Įsgeirsson, 31.1.2016 kl. 17:23

11 Smįmynd: Marinó G. Njįlsson

Gekk lengra og nśvirti greišslunar og žį endar talan ķ 50 ma.kr.

Marinó G. Njįlsson, 31.1.2016 kl. 17:41

Bęta viš athugasemd

Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband